Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Thái Tông Văn Hoàng Đế [BK11, 2a2b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0

Tách câu và Phiên âm

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 …… 觧之。[2a*1*1]

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 … giải chi.

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 六日，議遣宣撫使阮宗胄、中書黄門侍郎蔡君實、耆人戴良弼等賫表文及方物徃來封于明。[2a*1*3]

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 Lục nhật, nghị khiển Tuyên phủ sứ Nguyễn Tông Trụ, Trung thư hoàng môn thị lang Thái Quân Thực, kì nhân Đái Lương Bật đẳng tê biểu văn cập phương vật vãng lai phong vu Minh.

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 旨揮大臣文武百官内外大小等，其略曰：「人臣之道，大要有二。[2a*3*3]

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 Chỉ huy đại thần văn vũ bách quan nội ngoại đại tiểu đẳng, kì lược viết: “Nhân thần chi đạo, đại yếu hữu nhị.

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 上則愛其君，下則愛其民。[2a*4*10]

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 Thượng tắc ái kì quân, hạ tắc ái kì dân.

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 愛君者必尽忠，愛民者必尽誠而已。[2a*5*2]

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 Ái quân giả tất tận trung, ái dân giả tất tận thành nhi dĩ.

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 凣其有僚，朕已委信，有不竭忠誠，荒廢天職，則國有常憲。[2a*5*16]

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 Phàm kì hữu liêu, trẫm dĩ ủy tín, hữu bất kiệt trung thành, hoang phế thiên chức, tắc quốc hữu thường hiến.

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 間者求賢圖治，命諸人各舉所知。[2a*7*2]

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 Gian giả cầu hiền đồ trị, mệnh chư nhân các cử sở tri.

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 今既久矣，曾無應命󰁮一人，以荅朕心，何也？」[2a*7*15]

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 Kim ký cửu hĩ, tằng vô ứng mệnh cử nhất nhân, dĩ đáp trẫm tâm, hà dã?”.

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 七日，宣光鎮平原獠人入貢。[2a*8*14]

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 Thất nhật, Tuyên Quang trấn Bình Nguyên Lạo nhân nhập cống.

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 命都督黎問傳㫖諭之，使回 [2a*9*8] 本業。[2b*1*1]

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 Mệnh đô đốc Lê Vấn truyền chỉ dụ chi, sứ hồi bản nghiệp.

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 九日，㫖揮御前各軍及五道諸衛軍僃辨粮食，用二箇月，限本月二十日就東京土分點目習藝。[2b*1*3]

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 Cửu nhật, chỉ huy ngự tiền các quân cập ngũ đạo chư vệ quân bị biện lương thực, dụng nhị cá nguyệt, hạn bản nguyệt nhị thập nhật tựu Đông Kinh thổ phận điểm mục tập nghệ.

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 若清化、乂安、新平、順化各鎮鎮軍，即就本府本鎮土分點閲，[2b*3*5] 違者治罪。[2b*4*10]

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 Nhược Thanh Hóa, Nghệ An, Tân Bình, Thuận Hóa các trấn trấn quân, tức tựu bản phủ bản trấn thổ phận điểm duyệt, vi giả trị tội.

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 十二日，㫖揮文武百官：自六品以上，有所官及藩鎮父道首領官等，有嫡子孫或同異籍，並免税并當差。[2b*4*14]

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 Thập nhị nhật, chỉ huy văn vũ bách quan: Tự lục phẩm dĩ thượng, hữu sở quan cập phiên trấn phụ đạo thủ lĩnh quan đẳng, hữu đích tử tôn hoặc đồng dị tịch, tịnh miễn thuế tịnh đương sai.

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 若築鼎耳堤路，及警急事務不免。其嫡子孫各聽報名，赴監讀書，以俟󰱇用。[2b*7*1]

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 Nhược trúc đỉnh nhĩ đê lộ, cập cảnh cấp sự vụ bất miễn. Kì đích tử tôn các thính báo danh, phó giám độc thư, dĩ sĩ tuyển dụng.

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 㫖揮京城及諸府路縣州社󰀋，村庄等：今後銅錢破鈌，猶穿得 …… [2b*8*12]

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 Chỉ huy kinh thành cập chư phủ lộ huyện châu xã sách thôn trang đẳng: Kim hậu đồng tiền phá khuyết, do xuyên đắc …

Dịch Quốc Ngữ

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 … [2a] trả lời.

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 Ngày mồng 6, sai bọn Tuyên phủ sứ Nguyễn Tông Trụ, Trung thư hoàng môn thị lang Thái Quân Thực, kỳ lão Đái Lương Bật mang tờ biểu và lễ vật địa phương sang nhà Minh cầu phong.

¶ 34 Leave a comment on paragraph 34 0 Ra lệnh chỉ cho văn võ đại thần và các quan lớn nhỏ trong ngoài, đại ý là:

¶ 35 Leave a comment on paragraph 35 0 “Đạo làm tôi cốt yếu có hai điều. Trên thì yêu vua, dưới thì yêu dân. Yêu vua phải hết lòng trung, yêu dân phải hết lòng thành, thế thôi. Tất cả các quan được trẫm tin dùng, nếu có ai không hết lòng trung thành, mà bỏ bê phận sự, thì nhà nước đã có luật pháp. Mới rồi, tìm người hiền để giúp việc nước, đã có lệnh cho mọi người tiến cử người mình biết. Nay đã lâu rồi mà chưa có ai theo lệnh tiến cử một người nào để đáp ứng lòng trẫm là cớ làm sao?”.

¶ 36 Leave a comment on paragraph 36 0 Ngày mồng 7, người Lạo ở Bình Nguyên¹, trấn Tuyên Quang đến cống. Sai Đô đốc Lê Vấn truyền lệnh dụ bảo, cho trở về [2b] nghiệp cũ.

¶ 37 Leave a comment on paragraph 37 0 Ngày mồng 9, ra lệnh chỉ cho các quân ngự tiền và các vệ quân năm đạo chuẩn bị lương ăn trong 2 tháng, hạn đến ngày 20 tháng này phải tới địa phận Đông Kinh để điểm danh và luyện tập võ nghệ. Còn quân trấn giữ ở các trấn Thanh Hóa, Nghệ An, Tân Bình, Thuận Hóa thì tới địa phận phủ, trấn mình để kiểm duyệt. Ai vi phạm sẽ bị trị tội.

¶ 38 Leave a comment on paragraph 38 0 Ngày 12, ra lệnh chỉ cho các quan văn võ rằng: Các quan từ lục phẩm trở lên có coi việc quân dân và các quan phụ đạo, thủ lĩnh ở các phiên trấn mà có con đích, cháu đích thuộc cùng một hộ tịch hay các hộ tịch khác đều được miễn thuế và sai dịch. Nếu là đắp đê quai vạc, làm đường và các việc điều động khẩn cấp, thì không được miễn. Các con đích, cháu đích đều cho ghi tên vào học ở Quốc tử giám để đợi tuyển dụng.

¶ 39 Leave a comment on paragraph 39 0 Ra lệnh chỉ cho kinh thành và các phủ, lộ, huyện, châu, xã, sách, thôn, trang rằng: Từ nay về sau, tiền đồng sứt mẻ nhưng còn xâu dây được …

¶ 40 Leave a comment on paragraph 40 0 ^⇡ 1 Bình Nguyên: tên châu đời Lý -Trần về sau, thời Lê, đổi thành châu Vị Xuyên, là đất các huyện Vị Xuyên, Hoàng Su Phì, Bắc Quang, tỉnh Hà Tuyên ngày nay.