Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Thái Tổ Cao Hoàng Đế [BK10, 1a1b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0

Tách câu và Phiên âm

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 大越史記本紀實綠¹卷之十。 [1a*1*1]

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 Đại Việt sử ký bản kỷ thực lục quyển chi thập.

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 黎皇朝紀 [1a*2*1]

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 LÊ HOÀNG TRIỀU KỶ

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 太祖高皇帝 [1a*3*1]

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 THÁI TỔ CAO HOÀNG ĐẾ

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 （帝姓黎，諱利，清化梁江藍山鄕人也。[1a*3*6]

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 (Đế tính Lê, húy Lợi, Thanh Hóa Lương Giang Lam Sơn hương nhân dã.

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 在位六年，壽五十一，塟永陵。[1a*3*19]

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 Tại vị lục niên, thọ ngũ thập nhất, táng Vĩnh Lăng.

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 帝奪起義兵，削平明賊，[1a*3*30] 十年而天下大定。[1a*4*10]

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 Đế đoạt khởi nghĩa binh, tước bình Minh tặc, thập niên nhi thiên hạ đại định.

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 及即位，定律令，制禮樂，設科目，置禁衛，建官職，立府縣，收圖籍，創學校，可謂有創業之宏謨矣。[1a*4*17]

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 Cập tức vị, định luật lệnh, chế lễ nhạc, thiết khoa mục, trí cấm vệ, kiến quan chức, lập phủ huyện, thu đồ tịch, sáng học hiệu, khả vị hữu sáng nghiệp chi hoằng mô hĩ.

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 然多忌孝殺，此其所短也。）[1a*5*19]

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 Nhiên đa kị hiếu sát, thử kì sở đoản dã).

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 初，帝三世祖諱誨，嘗一日逰藍山，見眾鳥群飛翔，繞於藍山之下，若眾人聚會之狀，曰：「此必佳處也。」因徙居焉。[1a*6*1]

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 Sơ, Đế tam thế tổ húy Hối, thường nhất nhật du Lam Sơn, kiến chúng điểu quần phi tường, nhiễu ư Lam Sơn chi hạ, nhược chúng nhân tụ hội chi trạng, viết: “Thử tất giai xứ dã”. Nhân tỉ cư yên.

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 三年而產業成。[1a*8*7]

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 Tam niên nhi sản nghiệp thành.

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 自是世爲一方君長。[1a*8*13]

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 Tự thị thế vi nhất phương quân trưởng.

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 誨生汀克承其家，有眾生千餘人，妻阮氏 [1a*9*3]（諱廓）生三子，長曰從，次曰曠。[1b*1*1]

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 Hối sinh Đinh, khắc thừa kì gia, hữu chúng sinh thiên dư nhân, thê Nguyễn thị (húy Quách) sinh tam tử, trưởng viết Tòng, thứ viết Khoáng.

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 曠妻雷陽主山人（主山，今水注也）鄭氏（諱蒼）。[1b*1*12]

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 Khoáng thê Lôi Dương Chủ Sơn nhân (Chủ Sơn, kim Thủy Chủ dã) Trịnh thị (húy Thương).

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 以陳昌符九年，乙丑，八月，初六日，生帝于雷陽主山鄕。[1b*2*9]

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 Dĩ Trần Xương Phù cửu niên, Ất Sửu, bát nguyệt, sơ lục nhật, sinh Đế vu Lôi Dương Chủ Sơn hương.

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 帝之生也，天資秀異，神采英偉，其眼光，其口大，其凖隆，肩有黑子，聲如洪鍾，龍行虎步，識者知其罪常人。[1b*3*9]

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 Đế chi sinh dã, thiên tư tú dị, thần thái anh vĩ, kì nhãn quang, kì khẩu đại, kì chuẩn long, khiên hữu hắc tử, thanh như hồng chung, long hành hổ bộ, thức giả tri kì tội thường nhân.

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 時胡簒陳祚，明人南侵郡縣我彊域，臣妾我兆󰱃，法峻刑苛，賦繁役重。[1b*5*13]

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 Thời Hồ soán Trần tộ, Minh nhân nam xâm quận huyện ngã cương vực, thần thiếp ngã triệu thứ, pháp tuấn hình hà, phú phồn dịch trọng.

¶ 34 Leave a comment on paragraph 34 0 凡中國豪傑之士，多陽假以官，安𢮿于北。[1b*7*4]

¶ 35 Leave a comment on paragraph 35 0 Phàm trung quốc hào kiệt chi sĩ, đa dương giả dĩ quan, an quải vu Bắc.

¶ 36 Leave a comment on paragraph 36 0 帝智識過人，明而能剛，不爲官爵所誘，威勢所怵。[1b*8*2]

¶ 37 Leave a comment on paragraph 37 0 Đế trí thức quá nhân, minh nhi năng cương, bất vi quan tước sở dụ, uy thế sở truật.

¶ 38 Leave a comment on paragraph 38 0 明人巧計百端，終不䏻致也。[1b*9*3]

¶ 39 Leave a comment on paragraph 39 0 Minh nhân xảo kế bách đoan, chung bất năng trí dã.

¶ 40 Leave a comment on paragraph 40 0 先是，化州人 …… [1b*9*14]

¶ 41 Leave a comment on paragraph 41 0 Tiên thị, Hóa Châu nhân …