Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Thánh Tông Thuần Hoàng Đế (thượng) [62a62b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

Tách câu và Phiên âm

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0 …… 德忠率步兵潜行山脚。[62a*1*1]

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 … Đức Trung suất bộ binh tiềm hành sơn cước.

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 賊將望見御營，遂大潰，率相躙，藉走入闍槃。[62a*1*10]

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 Tặc tướng vọng kiến ngự dinh, toại đại hội, suất tướng lận, tịch tẩu nhập Chà Bàn.

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 行至募奴山，忽見希葛軍等已截㱕路，倉惶失㨿，横踰髙山脚，人馬軍資，僵尸满野。[62a*2*8]

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 Hành chí Mộ Nô sơn, hốt kiến Hi Cát quân đẳng dĩ tiệt quy lộ, thương hoàng thất cứ, hoành du cao sơn cước, nhân mã quân tư, cương thi mãn dã.

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 黎念、吳洪等縱兵擊之，斬大將一人，餘皆驚散。[62a*4*2]

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 Lê Niệm, Ngô Hồng đẳng túng binh kích chi, trảm đại tướng nhất nhân, dư giai kinh tán.

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 時帝至米芹，縱兵進擊，斬首三百餘級，生擒六十餘人。[62a*5*1]

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 Thời đế chí Mễ Cần, túng binh tiến kích, trảm thủ tam bách dư cấp, sinh cầm lục thập dư nhân.

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 茶全聞弟敗走，乃大驚惧，遣其親信，奉表乞降。[62a*6*3]

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 Trà Toàn văn đệ bại tẩu, nãi đại kinh cụ, khiển kì thân tín, phụng biểu khất hàng.

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 帝亦遣使，徃來無間。[62a*7*2]

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 Đế diệc khiển sứ, vãng lai vô gian.

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 二十七日，帝親率大軍攻破尸耐成，斬首百餘級。[62a*7*10]

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 Nhị thập thất nhật, đế thân suất đại quân công phá Thi Nại thành, trảm thủ bách dư cấp.

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 二十八日，帝進兵圍闍槃城。[62a*8*10]

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 Nhị thập bát nhật, đế tiến binh vi Chà Bàn thành.

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 二十九日，直抵城下，圍之數重。[62a*9*2]

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 Nhị thập cửu nhật, trực để thành hạ, vi chi sổ trùng.

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 三月，初一日，闍 [62a*9*14] 槃城陷，俘獲三萬餘人，斬首四萬餘級，生擒茶全，還班師。[62b*1*1]

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 Tam nguyệt, sơ nhất nhật, Chà Bàn thành hãm, phù hoạch tam vạn dư nhân, trảm thủ tứ vạn dư cấp, sinh cầm Trà Toàn, hoàn ban sư.

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 先是，諸營𢒎橋既成，茶全日送降疑。[62b*2*4]

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 Tiên thị, chư doanh phi kiều ký thành, Trà Toàn nhật tống hàng nghi.

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 上召黎厥忠等謂曰：「 賊之鬪志已觧，我之攻期既成。[62b*2*18]

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 Thượng triệu Lê Quyết Trung đẳng vị viết: “Tặc chi đấu chí dĩ giải, ngã chi công kì kí thành.

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 茶全今日乘城，一皷可拨。[62b*3*19]

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 Trà Toàn kim nhật thừa thành, nhất cổ khả bạt.

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 予将𭛁砲，恐彼知之，不如密約諸營，同時進討。」乃徧諭将士，可急梯城。[62b*4*10]

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 Dư tương phát pháo, khủng bỉ tri chi, bất như mật ước chư doanh, đồng thời tiến thảo”. Nãi biến dụ tướng sĩ, khả cấp thê thành.

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 有󰟸，上遙見前驅營軍已登城堞，乃連𭛁砲各三響以應之，又命内臣領臣武軍訴東門關以入。[62b*5*18]

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 Hữu khoảnh, thượng dao kiến Tiền khu doanh quân dĩ đăng thành điệp, nãi liên phát pháo các tam hưởng dĩ ứng chi, hựu mệnh nội thần lĩnh Thần Vũ quân tố Đông môn quan dĩ nhập.

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 命同太監阮󰲰諭諸營将士曰：「 府庫財物各宜封守，不得燒燔，占國茶全生致轅門，不得𢦤殺。」[62b*7*17]

¶ 34 Leave a comment on paragraph 34 0 Mệnh đồng thái giám Nguyễn Đảm dụ chư doanh tướng sĩ viết: “Phủ khố tài vật các nghi phong thủ, bất đắc thiêu phần, Chiêm quốc Trà Toàn sinh trí viên môn, bất đắc tường sát”.

¶ 35 Leave a comment on paragraph 35 0 帝命旨揮吳 …… [62b*9*15]

¶ 36 Leave a comment on paragraph 36 0 Đế mệnh Chỉ huy Ngô …

Dịch Quốc Ngữ

¶ 37 Leave a comment on paragraph 37 0 … [62a] Đức Trung dẫn bộ binh ngầm đi đường chân núi. Tướng giặc trông thấy ngự doanh thì tan vỡ, giày xéo lẫn nhau chạy về Chà Bàn. Chạy đến núi Mộ Nô¹, bỗng thấy quân của bọn Hy Cát đã chặn đường về, giặc cuống cuồng sợ hãi, chạy rẽ ngang trèo qua chân núi cao, xác người, ngựa và đồ quân tư đầy núi đầy đường. Bọn Lê Niệm, Ngô Hồng tung quân ra đánh, chém được 1 viên đại tướng giặc, còn thì đều sợ hãi tan chạy cả.

¶ 38 Leave a comment on paragraph 38 0 Bấy giờ, vua đến Mễ Cần², tung binh tiến đánh, chém được hơn 300 thủ cấp, bắt sống hơn 60 tên. Trà Toàn nghe tin em mình thua chạy, rất sợ hãi, sai người thân tín mang biểu tới xin hàng. Vua cũng sai sứ đi lại không ngớt.

¶ 39 Leave a comment on paragraph 39 0 Ngày 27, vua tự mình đem đại quân đánh phá thành Thi Nại, chém được hơn 100 thủ cấp.

¶ 40 Leave a comment on paragraph 40 0 Ngày 28, vua tiến vây thành Chà Bàn.

¶ 41 Leave a comment on paragraph 41 0 Ngày 29, đến sát chân thành vây thành mấy vòng.

¶ 42 Leave a comment on paragraph 42 0 Ngày mồng 1 tháng 3 hạ được [62b] thành Chà Bàn, bắt sống hơn 3 vạn người, chém hơn 4 vạn thủ cấp, bắt sống Trà Toàn rồi đem quân về.

¶ 43 Leave a comment on paragraph 43 0 Trước đó, các doanh đã làm xong phi kiều³, Trà Toàn hằng ngày đem lễ vật đến xin hàng. Vua cho gọi bọn Lê Quyết Trung đến bảo rằng:

¶ 44 Leave a comment on paragraph 44 0 “Giặc đã tan rã chí chiến đấu; kỳ hạn đánh thành đã tới. Trà Toàn nay ở trong thành này, chỉ một trận là ta có thể nhổ được. Ta định phát pháo hiệu, nhưng sợ chúng biết, chi bằng mật ước các doanh cùng một lúc tiến đánh”.

¶ 45 Leave a comment on paragraph 45 0 Lại dụ khắp cả tướng sĩ phải gấp rút bắc thang lên thành. Được một lát, vua trông thấy ở đằng xa, quân lính doanh Tiền khu đã trèo lên tường con trên thành liền bắn ba phát súng để hưởng ứng, lại sai nội thần đem quân Thần vũ phá cửa đông mà vào.

¶ 46 Leave a comment on paragraph 46 0 Sai đồng thái giám Nguyễn Đảm dụ các tướng sĩ ở các doanh rằng:

¶ 47 Leave a comment on paragraph 47 0 “Tất cả kho tàng, của cải trong thành đều phải niêm phong giữ kín, không được đốt cháy, Trà Toàn nước Chiêm phải bắt sống đưa về viên môn, không được giết chết”.

¶ 48 Leave a comment on paragraph 48 0 Vua sai Chỉ huy Ngô …

¶ 49 Leave a comment on paragraph 49 0 ^⇡ 1 Núi Mộ Nô: ở phía tây cửa biển Sa Kỳ (chú của CMCB22, 3).

¶ 50 Leave a comment on paragraph 50 0 ^⇡ 2 Mễ Cần: chưa rõ ở đâu, bản dịch cũ có ghi là Thái Cần và chú là huyện Bình Sơn, Quảng Ngãi.

¶ 51 Leave a comment on paragraph 51 0 ^⇡ 3 Phi kiều: một loại chiến cụ đánh thành ngày xưa, làm bằng gỗ hoặc tre, dùng để bắc lên thành cho quân sĩ vào.