Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Kỷ nhà Đinh [9a9b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0

Tách câu và Phiên âm

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 庚辰，十一年（廢帝仍太平年號，七月以後，黎大行天福元年。宋太平興國五年）。

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 Canh Thân, thập nhất niên (Phế đế nhưng Thái Bình niên hào, thất nguyệt dĩ hậu, Lê Đại Hành Thiên Phúc nguyên niên. Tống Thái Bình Hưng Quốc ngũ niên).

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 乙夏，六月，宋知邕州太常博士侯仁寶上言於宋帝曰：「安南郡王及其子琏皆被弒。其國垂亡，可因此時，以偏師取之，舍今不圖，恐失機會，請詣闕面陳可取之狀。」

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 Ất hạ, lục nguyệt, Tống tri Ung Châu Thái thường bác sĩ Hầu Nhân Bảo thượng ngôn vu Tống đế viết: “An Nam quận vương cập kỳ tử Liễn giai bị thí. Kỳ quốc thùy vong, khả nhân thử thì, dĩ thiên sư thủ chi, xá kim bất đồ, khủng thất cơ hội, thỉnh nghệ khuyết diện trần khả thủ chi trạng”.

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 令驰驛召之。

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 Lệnh trì dịch triệu chi.

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 盧多遜曰：「下安南內擾，此天亡之秋，朝廷出其不意，用兵襲擊，所謂疾雷不及掩耳。

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 Lư Đa Tốn viết: “Hạ An Nam nội nhiễu, thử thiên vong chi thu, triêu đình xuất kỳ bất ý, dụng binh tập kích, sở vị tật lôi bất cập yểm nhĩ.

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 若先召仁寶，其謀必泄。

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 Nhược tiên triệu Nhân Bảo, kỳ mưu tất tiết.

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 彼因知之，負山阻海為備，勝負之勢，未可知也。

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 Bỉ nhân tri chi, phụ sơn trở hải vi bị, thắng phụ chi thế, vị khả tri dã.

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 不如投仁寶以飛輓之任，因合經度其事，選將發荊湖士卒三萬人，長驅而往，勢出萬全，摧枯拉朽，必無亡矢遺鏃之患。」

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 Bất như đầu Nhân Bảo dĩ phi vãn chi nhậm, nhân hợp kinh độ kỳ sự, tuyển tương phát Kinh Hồ sĩ tốt tam vạn nhân, trường khu nhi vãng, thế xuất vạn toàn, tồi khô lạp hủ, tất vô vong thỉ di thốc chi hoạn”.

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 宋帝以為然。

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 Tống đế dĩ vi nhiên.

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 ○ 秋，七月，丁未，宋以侯仁寶為交州陸路水路轉運使、蘭陵團練使孫全興、漆作使郝守俊、鞍轡庫使陳欽祚、左監門將軍崔亮為邕则路兵馬郡部署、寧州刺史劉澄、軍器車副使賈湜、供奉官閤門祇侯王僎為廣州路兵馬都部署，會兵四起，約日來侵。

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 ○ Thu, thất nguyệt, đinh vị, Tống dĩ Hầu Nhân Bảo vi Giao Châu Lục lộ thủy lộ chuyển vận sứ, Lan Lăng đoàn luyện sứ Tôn Toàn Hưng, Tất tác sứ Hách Thủ Tuấn, Yên bí khố sứ Trần Khâm Tộ, Tả giám môn tướng quân Thôi Lượng vi Ung tắc lộ binh mã quận bộ thự, Ninh Châu Thứ sử Lưu Trừng, Quân khí xa phó sứ Giả Thực, Cung phụng quan hợp môn chi hậu Vương Soạn vi Quảng Châu lộ binh mã đô bộ thự, hội binh tứ khởi, ước nhật lai xâm.

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 時諒州聞宋兵將至，具以狀閱，太后遺黎桓選勇士拒之，以南册江人范巨倆為大將軍，方畫策出師，巨倆與諸將軍各被戎服，直入府 ……

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 Thời, Lạng Châu văn Tống binh tương chí, cụ dĩ trạng duyệt, Thái hậu di Lê Hoàn tuyển dũng sĩ cự chi, dĩ Nam Sách giang nhân Phạm Cự Lạng vi Đại tướng quân, phương họa sách xuất sư, Cự Lạng dữ chư tướng quân các bị nhung phục, trực nhập phủ ……

Dịch Quốc Ngữ

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 [9a] Canh Thìn, [Thái Bình] năm thứ 11 [980], (Phế Đế vẫn dùng niên hiệu Thái Bình, từ tháng 7 về sau là niên hiệu Thiên Phúc năm đầu của Lê Đại Hành; Tống Thái Bình Hưng Quốc năm thứ 5).

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 Mùa hạ, tháng 6, Tri Ung Châu¹ của nhà Tống là Thái thường bác sĩ Hầu Nhân Bảo dâng thư tâu với vua Tống rằng: “An Nam Quận Vương cùng với con là Liễn đều bị giết, nước ấy sắp mất, có thể nhân lúc này đem một cánh quân sang đánh lấy. Nếu bỏ lúc này không mưu tính, sợ lỡ mất cơ hội. Xin cho đến cửa khuyết để tâu bày trực tiếp tình trạng có thể đánh lấy được “. Vua Tống sai chạy trạm đến gọi Nhân Bảo. Lư Đa Tốn nói: “An Nam bên trong rối loạn, đó là lúc trời làm mất, triều đình nên bất ngờ đem quân sang đáng úp, như người ta nói: “sét đánh không kịp bịt tai”. Nếu trước gọi Nhân Bảo về, mưu ấy ắt bị lộ, kẻ kia nhờ đó biết được, sẽ dựa núi ngăn mà phòng bị, cái thế thắng thua chưa biết thế nào. Chi bằng giao cho Nhân Bảo trách nhiệm ngầm đem quân sang, theo lệnh mà lo liệu việc ấy, chọn tướng đem 3 vạn quân Kinh Hồ² ruổi dài mà [9b] tràn sang, tạo ra cái thế vạn toàn như xô bẻ cành khô gỗ mục, không phải lo tốn một mũi tên”. Vua Tống cho là phải.

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 Mùa thu, tháng 7, ngày Đinh Mùi, nhà Tống lấy Hầu Nhân Bảo làm Giao Châu lục lộ thủy lộ chuyển vận sứ, Lan Lăng đoàn luyện sứ Tôn Toàn Hưng, Tất tác sứ Hác Thủ Tuấn, Yên bí khố sứ Tràn Khâm Tộ, Tả giám môn tướng quân Thôi Lượng làm Ung Châu lộ binh mã đô bộ thự, Ninh Châu Thứ sử Lưu Trừng, Quân khí khố phó sứ Giả Thực, Cung phụng quan cáp môn chi hậu Vương Soạn làm Quảng Châu lộ binh mã đô bộ thự, họp quân cả bốn hướng, hẹn ngày cùng sang xâm lược.

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 Bấy giờ, Lạng Châu nghe tin quân Tống sắp kéo sang, liền làm tờ tâu báo về. Thái hậu sai Lê Hoàn chọn dũng sĩ đi đánh giặc, lấy người ở Nam Sách Giang là Phạm Cư Lạng³ làm đại tướng quân. Khi [triều đình] đang bàn kế hoạch xuất quân, Cự Lạng cùng các tướng quân khác đều mặc áo trận đi thẳng vào Nội phủ, …

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 ^⇡ 1 Ung Châu: nay là huyện Nam Ninh, tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc.

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 ^⇡ 2 Kinh Hồ: tên lộ thời Tống, gồm đất tỉnh Hồ Nam và tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc ngày nay.

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 ^⇡ 3 Phạm Cự Lạng: người huyện Chí Linh, tỉnh Hải Hưng, ông nội là Chiêm giữ chức Đông giáp tướng quân đời Ngô Quyền, cha là Man, Tham chính đô đốc, anh là Phạm Hạp, Vệ úy đời Đinh Tiên Hoàng, người đã cùng Đinh Điền, Nguyễn Bặc chống lại Lê Hoàn (theo Ngô Thì Sĩ, Đại Việt sử ký tiền biên).