Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Kỷ Hậu Trần [BK9, 15a15b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0

Tách câu và Phiên âm

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 …… 前年。[15a*1*1]

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 … tiền niên.

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 重光帝 [15a*2*1]

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 TRÙNG QUANG ĐẾ

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 （諱季擴，愍王𩖃之庶子，藝宗之孫，簡定帝之姪也。在位五年。[15a*2*4]

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 (Húy Quý Khuếch, Mẫn vương Ngạc chi thứ tử, Nghệ Tông chi tôn, Giản Định đế chi điệt dã. Tại vị ngũ niên.

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 帝遭時板蕩，勵志圖回，天不祐陳，飲恨以死，悲夫。）[15a*3*1]

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 Đế tao thời bản đãng, lệ chí đồ hồi, thiên bất hữu Trần, ẩm hận dĩ tử, bi phu).

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 庚寅，重光二年（明永樂八年）。春，正月，張輔令明人於近城去處増置屯田，及徵太原，宣光，三江稻穀為軍儲。 [15a*4*1]

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 Canh Dần, Trùng Quang nhị niên (Minh Vĩnh Lạc bát niên). Xuân, chính nguyệt, Trương Phụ lệnh Minh nhân ư cận thành khứ xử tăng trí đồn điền, cập trưng Thái Nguyên, Tuyên Quang, Tam Giang đạo cốc vi quân trừ.

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 夏，五月，帝率阮景異等進軍下洪邏津，破都督江浩軍，乘勝逐北，進軍平灘，焚毀明人船寨殆盡。[15a*6*3]

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 Hạ, ngũ nguyệt, Đế suất Nguyễn Cảnh Dị đẳng tiến quân Hạ Hồng La tân, phá Đô đốc Giang Hạo quân, thừa thắng trục bắc, tiến quân Bình Than, phần hủy Minh nhân thuyền trại đãi tận.

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 是時，豪傑從風響應，清化人同墨號為擄掠將軍，殺破賊徒，不可勝紀，明指揮左 [15a*8*5] 翟就擒， 王宣（一作王亶）勢窮自刎。[15b*1*1]

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 Thị thời, hào kiệt tòng phong hưởng ứng, Thanh Hóa nhân Đồng Mặc hiệu vi Lỗ lược tướng quân, sát phá tặc đồ, bất khả thắng kỉ, Minh chỉ huy Tả Địch tựu cầm, Vương Tuyên (nhất tác Vương Đản) thế cùng tự vẫn.

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 興慶帝授墨清化郡府管。[15b*1*14]

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 Hưng Khánh đế thụ Mặc Thanh Hóa quận Phủ quản.

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 又有阮銀河，雖不及墨，亦諸豪之尤者。[15b*2*4]

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 Hựu hữu Nguyễn Ngân Hà, tuy bất cập Mặc, diệc chư hào chi vưu giả.

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 清威黎蘃殺都司盧旺父子於玉傘橋，又據慈廉，明人畏憚。[15b*3*1]

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 Thanh Oai Lê Nhị sát Đô ty Lư Vượng phụ tử ư Ngọc Tản kiều, hữu cứ Từ Liêm, Minh nhân úy dạn.

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 清潭黎康、長安杜檜、阮囂亦擁眾拒敵，但節制不一，軍無統攝，後皆潰散。[15b*4*6]

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 Thanh Đàm Lê Khang, Trường Yên Đỗ Cối, Nguyễn Hiệu diệc ủng chúng cự địch, đãn tiết chế bất nhất, quân vô thống nhiếp, hậu giai hội tán.

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 會張輔至演州，帝復引軍還乂安。[15b*6*16]

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 Hội Trương Phụ chí Diễn Châu, Đế phục dẫn quân hoàn Nghệ An.

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 黄福請撥土官職田，隨其品秩，召人佃種，收租代祿，流官聽供兵，種田收穀，關支食米。[15b*7*11]

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 Hoàng Phúc thỉnh bát thổ quan chức điền, tùy kì phẩm trật, triệu nhân điền chủng, thu tô đại lộc, lưu quan thính cung binh, chủng điền thu cốc, quan chi thực mễ.

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 辛卯，三年（明永樂九年）。春，正月，張輔剳各府土官，以為 …… [15b*9*1]

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 Tân Mão, tam niên (Minh Vĩnh Lạc cửu niên). Xuân, chính nguyệt, Trương Phụ tráp các phủ thổ quan, dĩ vi ……

Dịch Quốc Ngữ

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 … [15a] năm trước.

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 TRÙNG QUANG ĐẾ

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 Tên húy là Quý Khoáng, con thứ của Mẫn Vương Ngạc, cháu nội Nghệ Tông, cháu gọi Giản Định Đế bằng chú, ở ngôi 5 năm. Vua gặp thời loạn lạc, gắng chí mưu việc khôi phục, nhưng vì trời không giúp nhà Trần nữa, nuốt hận mà chết, thương thay!

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 Canh Dần, [Trùng Quang] năm thứ 2 [1410], (Minh Vĩnh Lạc năm thứ 8).

¶ 34 Leave a comment on paragraph 34 0 Mùa xuân, tháng giêng, Trương Phụ sai người Minh mở thêm đồn điền ở nơi gần thành và thu thóc lúa ở Thái Nguyên, Tuyên Quang, Tam Giang để dự trữ lương quân.

¶ 35 Leave a comment on paragraph 35 0 Mùa hạ, tháng 5, vua đem bọn Nguyễn Cảnh Dị tiến quân đến bến La, Hạ Hồng, đánh phá quân của đô đốc Giang Hạo, thừa thắng đuổi theo, tiến quân đến Bình Than, đốt phá gần hết thuyền trại của quân Minh.

¶ 36 Leave a comment on paragraph 36 0 Bấy giờ, các hào kiệt nghe tin đều hưởng ứng. Người Thanh Hóa là Đồng Mặc, tên hiệu là Lỗ Lược tướng quân, đánh giết bọn giặc nhiều không kể xiết. Chỉ huy của quân Minh là Tả [15b] Địch bị bắt, Vương Tuyên (có sách ghi là Vương Đản) thế cùng phải tự vẫn. Hưng Khánh Đế cho Mặc làm Phủ quản quận Thanh Hóa.

¶ 37 Leave a comment on paragraph 37 0 Lại có người Nguyễn Ngân Hà tuy không bằng Mặc, nhưng cũng là người trội trong đám hào kiệt. Lê Nhị ở Thanh Oai giết cha con tên đô ty Lư Vượng ở cầu Ngọc Tản, lại chiếm giữ huyện Từ Liêm, quân Minh rất sợ hãi. Lê Khang ở Thanh Đàm¹, Đỗ Cối, Nguyễn Hiệu ở Trường Yên cũng họp quân chống giặc. Nhưng vì hiệu lệnh không thống nhất, quân đội không có chỉ huy chung, nên sau đều tan vỡ cả. Gặp khi Trương Phụ đến Diễn Châu, vua lại đem quân về Nghệ An.

¶ 38 Leave a comment on paragraph 38 0 Hoàng Phúc xin cấp ruộng cho các thổ quan, tùy theo phẩm trật, để họ cho người cày cấy thu tô thay cho bổng lộc, còn các lưu quan thì cấp lính để cấy ruộng thu thóc, chi cấp lương ăn.

¶ 39 Leave a comment on paragraph 39 0 Tân Mão, [Trùng Quang] năm thứ 3 [1411], (Minh Vĩnh Lạc năm thứ 9).

¶ 40 Leave a comment on paragraph 40 0 Mùa xuân, tháng giêng, Trương Phụ cấp bằng cho thổ quan các phủ vì có công …

¶ 41 Leave a comment on paragraph 41 0 ^⇡ 1 Huyện Thanh Đàm: là huyện Thanh Trì, Hà Nội ngày nay.