Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Nhân Tông Tuyên Hoàng Đế [BK11, 70a70b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

Tách câu và Phiên âm

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0 …… 上章具栗罪過，論栗已經罪犯玷居風憲，不愜眾心，乞與栗對理。[70a*1*1]

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 … thượng chương cụ Lật tội quá, luận Lật dĩ kinh tội phạm điếm cư phong hiến, bất khiếp chúng tâm, khất dữ Lật đối lí.

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 上留内不下。[70a*2*8]

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 Thượng lưu nội bất hạ.

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 栗等聞之大怒奏曰：「臣聞自三代以來，未有被言官弹劾而反訟言官也。[70a*2*13]

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 Lật đẳng văn chi đại nộ, tấu viết: “Thần văn tự tam đại dĩ lai, vị hữu bị ngôn quan đàn hặc nhi phản tụng ngôn quan dã.

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 今伯遠等與臣争訟，是蔑視陛下之耳目。[70a*4*5]

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 Kim Bá Viễn đẳng dữ thần tranh tụng, thị miệt thị bệ hạ chi nhĩ mục.

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 臣等因之罷免，固不足惜，但恐後之任是聀者，將緘默不敢言耳！」[70a*5*3]

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 Thần đẳng nhân chi bãi miễn, cố bất túc tích, đán khủng hậu chi nhiệm thị chức giả, tương giam mặc bất cảm ngôn nhĩ!”.

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 太尉可、司㓂克復等因奏：「伯遠敢𭁈󰱑官争訟，宜罷從之。」[70a*6*10]

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 Thái úy Khả, Tư khấu Khắc Phục đẳng nhân tấu: “Bá Viễn cảm dữ Đài quan tranh tụng, nghi bãi tòng chi”.

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 詔禮部出榜，禁民間服黄色、著鞋履及用雕畵麟鳯噐用。[70a*7*14]

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 Chiếu Lễ bộ xuất bảng, cấm dân gian phục hoàng sắc, trước hài lí cập dụng điêu họa lân phượng khí dụng.

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 以北道參知阮宗仁知審刑院事；教援阮國 [70a*9*1] 杰、符世豪為司刑大夫；御前學生黎霖為御史󰱑主簿。[70b*1*1]

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 Dĩ Bắc đạo tham tri Nguyễn Tông Nhân tri thẩm hình viện sự; Giáo viện Nguyễn Quốc Kiệt, Phù Thế Hào vi Ti hình đại phu; Ngự tiền học sinh Lê Lâm vi ngự sử đài chủ bạ.

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 旨揮禁世家子弟人眾等，不得養鬪鷄、舞猴、飛鴿、山呼鳥、文𤤻魚雜戲等物以廢本業。[70b*2*4]

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 Chỉ huy cấm thế gia tử đệ nhân chúng đẳng, bất đắc dưỡng đấu kê, vũ hầu, phi cáp, sơn hô điểu, văn ban ngư tạp hí đẳng vật, dĩ phế bản nghiệp.

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 旨揮禁内密官属御前、将校、軍人、色役，不得𭁈文武外任交結徃來，漏泄内事。[70b*4*2]

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 Chỉ huy cấm nội mật quan thuộc ngự tiền, tướng hiệu, quân nhân, sắc dịch, bất đắc dữ văn vũ ngoại nhiệm giao kết vãng lai, lậu tiết nội sự.

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 八月，禁大臣文武百官及命婦、女官、内殿諸色妻妾、婦女等，不得出入權勢家，交相餽遺囑托，以𦤶妨害政事。[70b*6*1]

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 Bát nguyệt, cấm đại thần văn võ bách quan cập mệnh phụ, nữ quan, nội điện chư sắc thê thiếp, phụ nữ đẳng, bất đắc xuất nhập quyền thế gia, giao tương quỹ di chúc thác, dĩ trí phương hại chính sự.

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 若故舊親戚，無事徃來，不依此律。[70b*8*7]

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 Nhược cố cựu thân thích, vô sự vãng lai, bất y thử luật.

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 監察御史高模免還原中書属。[70b*9*2]

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 Giám sát ngự sử Cao Mô miễn hoàn nguyên trung thư thuộc.

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 模任聀數 …… [70b*9*14]

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 Mô nhậm chức sổ …

Dịch Quốc Ngữ

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 … [70a] dâng sớ kể tội của Lật, nói là Lật đã từng là tội phạm, làm nhơ nơi phong hiến, lòng người không phục, xin được đối lý với Lật. Vua giữ sớ lại không giao xuống. Bọn Lật nghe thấy thế rất căm giận, tâu vua:

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 “Thần thấy từ Tam Đại đến nay, chưa bao giờ có chuyện kẻ bị ngôn quan đàn hặc lại đi kiện lại ngôn quan. Nay bọn Bá Viễn kiện thần, thế là miệt thị tai mắt của bệ hạ. Bọn thần vì thế mà bị bãi miễn, cố nhiên là không đáng tiếc, chỉ sợ rằng những người giữ chức này vế sau sẽ phải im miệng không dám nói nữa thôi”.

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 Bọn Thái úy Khả và Tư khấu Khắc Phục nhân tâu là bọn Bá Viễn dám kiện lại đài quan, nên bãi chức. Vua nghe theo.

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 Xuống chiếu cho Lễ bộ treo bảng cấm dân chúng mặc màu vàng, đi giày và dùng đồ chạm vẽ hình lân phượng.

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 Lấy Tham tri Bắc đạo là Nguyễn Tông Nhân làm tri Thẩm hình viện sự; Giáo thụ Nguyễn Quốc [70b] Kiệt và Phù Thế Hào làm Ty hình đại phu; Ngự tiền học sinh Lê Lâm làm Ngự sử đài chủ bạ.

¶ 34 Leave a comment on paragraph 34 0 Ra lệnh chỉ cấm con em nhà thế gia và dân chúng không được nuôi những con vật làm trò như gà chọi, khỉ làm trò, bồ câu thả, chim sơn hô¹, cá vàng² mà bỏ cả nghề nghiệp.

¶ 35 Leave a comment on paragraph 35 0 Ra lệnh chỉ cấm quan lại ở nội mật, tướng hiệu, quân nhân, sắc dịch ở quân ngự tiền không được chơi bời đi lại với các quan văn võ bên ngoài tiết lộ các việc trong cung.

¶ 36 Leave a comment on paragraph 36 0 Tháng 8, cấm các đại thần, các quan văn võ, các mệnh phụ, nữ quan vợ cả vợ lẽ các sắc dịch cùng đàn bà con gái trong nội điện không được ra vào các nhà quyền thế, biếu xén nhờ vả lẫn nhau, dẫn đến làm hại cho chính sự. Nếu họ hàng quen biết thăm viếng lẫn nhau, không có chuyện gì, thì không phải theo luật này.

¶ 37 Leave a comment on paragraph 37 0 Giám sát ngự sử Cao Mô bị miễn chức cho trở lại làm thuộc viên ở trung thư như cũ.

¶ 38 Leave a comment on paragraph 38 0 Mô giữ chức được vài …

¶ 39 Leave a comment on paragraph 39 0 ^⇡ 1 Sơn hô có lẽ là chim sơn ca.

¶ 40 Leave a comment on paragraph 40 0 ^⇡ 2 Cá vàng: dịch ý, nguyên văn là “văn ban ngư”.