Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Thái Tông Văn Hoàng Đế [BK11, 1a1b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

Tách câu và Phiên âm

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0 大越史記本紀實録卷之十一 [1a*1*1]

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 ĐẠI VIỆT SỬ KÝ BẢN KỶ THỰC LỤC QUYỂN CHI THẬP NHẤT

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 朝列大夫，國子監司業兼史官修撰，臣吳士連編 [1a*2*1]

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 Triều liệt đại phu, Quốc tử giám tư nghiệp kiêm Sử quan tu soạn, thần Ngô Sĩ Liên biên

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 黎皇朝紀 [1a*3*1]

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 LÊ HOÀNG TRIỀU KỶ

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 太宗文皇帝 [1a*4*1]

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 THÁI TÔNG VĂN HOÀNG ĐẾ

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 （諱元龍，太祖次子。在位九年，東巡而崩，壽二十，塟祐陵。帝天資明智，運撫昇平，内制強臣，外攘夷狄。[1a*4*6]

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 (Húy Nguyên Long, Thái Tổ thứ tử. Tại vị cửu niên, Đông tuần nhi băng, thọ nhị thập, táng Hựu Lăng. Đế thiên tư minh trí, vận phủ thăng bình, nội chế cường thần, ngoại nhương Di Địch.

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 重道崇儒，設科取士，讞獄訊囚，率多寬貨，亦守成之良主也。然耽心酒色，暴崩于外，自取之也。）[1a*5*18]

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 Trọng đạo sùng nho, thiết khoa thủ sĩ, nghiện ngục tấn tù, suất đa khoan hóa, diệc thủ thành chi lương chủ dã. Nhiên đam tâm tửu sắc, bạo băng vu ngoại, tự thủ chi dã).

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 其母恭慈皇太后笵氏，諱陳，清華雷陽群來鄕人也。[1a*7*1]

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 Kì mẫu Cung Từ hoàng thái hậu Phạm thị, húy Trần, Thanh Hoa Lôi Dương Quần Lai hương nhân dã.

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 以太祖起義六年，癸卯，冬，十一月二十日，誕生。[1a*8*4]

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 Dĩ Thái Tổ khởi nghĩa lục niên, Quý Mão, Đông, thập nhất nguyệt nhị thập nhật, đản sinh.

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 順天元年三月，册封梁郡公二年 [1a*9*5] 正月六日立為皇太子。[1b*1*1]

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 Thuận Thiên nguyên niên tam nguyệt, sách phong Lương quận công, nhị niên chính nguyệt lục nhật, lập vi Hoàng thái tử.

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 六年九月八日即位，以明年為紹平元年，大赦天下，以生日為繼聖節，尋改萬壽聖節，號桂林洞主，時帝生方十一，不假垂簾聽政，而天下之事皆自已出。[1b*1*10]

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 Lục niên cửu nguyệt bát nhật tức vị, dĩ minh niên vi Thiệu Bình nguyên niên, đại xá thiên hạ, dĩ sinh nhật vi Kế Thánh tiết, tầm cải Vạn Thọ Thánh tiết, hiệu Quế Lâm Động Chủ, thời Đế sinh phương thập nhất, bất giả thùy liêm thính chính, nhi thiên hạ chi sự giai tự dĩ xuất.

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 甲寅紹平元年（明宣德九年）。春，正月，朔，帝出百官謁太廟，又出百官同北使望闕𢪒於客舘。四日，命門下司右侍郎阮富（後改傳）、右刑院郎中范時中與北使徐琦、郭濟等如明。[1b*5*1]

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 Giáp Dần, Thiệu Bình nguyên niên (Minh Tuyên Đức cửu niên). Xuân, chính nguyệt, sóc, Đế xuất bách quan yết Thái Miếu, hựu xuất bách quan đồng Bắc sứ vọng khuyết bái ư khách quán. Tứ nhật, mệnh Môn hạ tư hữu thị lang Nguyễn Phú (hậu cải Truyền¹), Hữu hình viện lang trung Phạm Thời Trung dữ Bắc sứ Từ Kỳ, Quách Tế đẳng như Minh.

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 先是，明遣徐琦等賫勑來問所拘留之人，及土貢之金，故帝遣富等徃 …… [1b*8*10]

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 Tiên thị, Minh khiển Từ Kỳ đẳng tê sắc lai vấn sở câu lưu chi nhân, cập thổ cống chi kim, cố Đế khiển Phú đẳng vãng …

Dịch Quốc Ngữ

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 [1a] ĐẠI VIỆT SỬ KÝ BẢN KỶ THỰC LỤC QUYỂN THỨ 11

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 Triều liệt đại phu Quốc tử giám tư nghiệp kiêm Sử quan tu soạn thần Ngô Sĩ Liên biên soạn

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 KỶ NHÀ LÊ

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 THÁI TÔNG VĂN HOÀNG ĐẾ

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 Tên húy là Nguyên Long, con thứ của vua Thái Tổ, ở ngôi 9 năm, băng khi đi tuần về miền Đông, thọ 20 tuổi, táng ở Hựu Lăng. Vua thiên tư sáng suốt, nối vận thái bình; bên trong ức chế quyền thần, bên ngoài đánh dẹp Di Địch. Trọng đạo sùng nho, mở khoa thi chọn hiền sĩ; xử tù, xét án phần nhiều tha thứ khoan hồng. Cũng là bậc vua tài giỏi biết nối giữ cơ đồ. Song đam mê tửu sắc, đến nỗi thình lình băng ở bên ngoài cũng là tự mình chuốc lấy tai họa.

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 Mẹ vua là Cung Từ hoàng thái hậu Phạm thị, tên húy là Trần, người hương Quần Lai, huyện Lôi Dương, xứ Thanh Hóa. Vào năm Thái Tổ khởi nghĩa thứ 6, Quý Mão [1423], mùa đông, tháng 11, ngày 20, sinh ra vua. Năm Thuận Thiên thứ 1 [1423], tháng 3, phong làm Lương quận công. Năm Thuận Thiên thứ 2, [1b] tháng giêng, ngày mồng 6, được lập làm Hoàng thái tử. Năm thứ 6 [1433], tháng 9, ngày mồng 8, lên ngôi, lấy năm sau làm năm Thiệu Bình thứ 1. Đại xá thiên hạ, lấy ngày sinh làm Kế Thiên thánh tiết, sau đổi làm Vạn Thọ thánh tiết, lấy tên hiệu là Quế Lâm động chủ. Bấy giờ, vua mới 11 tuổi, nhưng không phải nhờ mẫu hậu buông rèm coi việc nước, mà mọi việc thiên hạ đều tự mình quyết định cả.

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 Giáp Dần, Thiệu Bình năm thứ 1 [1434], (Minh Tuyên Đức năm thứ 9). Mùa xuân, tháng giêng, ngày mồng 1, vua dẫn các quan đến bái yết Thái miếu, lại dẫn các quan cùng với sứ thần phương Bắc tới khách bái vọng cửa khuyết.

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 Ngày mồng 4, sai Môn hạ ty hữu thị lang Nguyễn Phú (sau đổi là Nguyễn Truyền), Hữu hình viện lang trung Phạm Thì Trung cùng đi với sứ Bắc là bọn Từ Kỳ, Quách Tế sang nhà Minh. Trước đó, nhà Minh sai bọn Từ Kỳ đem thư sang hỏi về những người còn bị ta giam giữ và số vàng phải đem cống, cho nên vua sai bọn Phú sang để …

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 ^⇡ 1 Chữ không rõ là Phó 傅 hay Truyền 傳 do hình chữ gần giống nhau, nên ở đây chúng tôi theo bản dịch Quốc Ngữ dùng chữ Truyền.