Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Thánh Tông Thuần Hoàng Đế (hạ) [53a53b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

Tách câu và Phiên âm

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0 二十二日，禁外任官吏娶部内婦女。[53a*1*1]

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 Nhị thập nhị nhật, cấm ngoại nhậm quan lại thú bộ nội phụ nữ.

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 二十六日，開廣獄房，漆補守獄應差。[53a*2*1]

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 Nhị thập lục nhật, khai quảng ngục phòng, tất bổ thủ ngục ứng sai.

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 定朝冠，󰱥今文武百官進朝，戴烏紗帽，两趐宜一體稍仄向前，不得任意或平或仄。[53a*3*1]

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 Định triều quan, kế kim văn võ bách quan tiến triều, đái ô sa mạo, lưỡng sí nghi nhất thể sảo trắc hướng tiền, bất đắc nhiệm ý hoặc bình hoặc trắc.

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 六月，十一日，申明越奏告令：󰱥今凡公私等事，未經州縣府乘憲󰱑等衙門，及已經告而勘理未完者，並不得越奏越告。[53a*5*1]

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 Lục nguyệt, thập nhất nhật, thân minh việt tấu cáo lệnh: Kế kim phàm công tư đẳng sự, vị kinh châu huyện phủ thừa hiến đài đẳng nha môn, cập dĩ kinh cáo nhi khám lí vị hoàn giả, tịnh bất đắc việt tấu việt cáo.

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 十二日，禁過回藩鎮。籍令如清華、乂安、順化、安󰘊、太原、宣光、諒山等處承宣，或清華不得改入乂安，諒山不得著 [53a*7*11] 入太原。[53b*1*1]

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 Thập nhị nhật, cấm quá hồi phiên trấn. Tịch lệnh như Thanh Hoa, Nghệ An, Thuận Hóa, An Bang, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Lạng Sơn đẳng xứ Thừa tuyên, hoặc Thanh Hoa bất đắc cải nhập Nghệ An, Lạng Sơn bất đắc trứ nhập Thái Nguyên.

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 十八日，令各府縣社，有海岸荒閑田，而少田人，情願培築開懇納税，府縣勘實給撥。[53b*1*4]

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 Thập bát nhật, lệnh các phủ huyện xã, hữu hải ngạn hoang nhàn điền, nhi thiểu điền nhân, tình nguyện bồi trúc khai khẩn nạp thuế, phủ huyện khám thực cấp bát.

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 秋，七月，初一日，海陽道監察御史陶如理奏言：應試士人遇上番宜納錢。[53b*3*1]

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 Thu, thất nguyệt, sơ nhất nhật, Hải Dương đạo Giám sát ngự sử Đào Như Lý tấu ngôn: Ứng thí sĩ nhân ngộ thượng phiên nghi nạp tiền.

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 從之。[53b*4*11]

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 Tòng chi.

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 初洪德十二年秋以前，官貟𨿽未中鄕試，亦許入會試。至是勑㫖：官貟有䏻習科󰁮業願人¹應試者，在京就奉天府，在外就所在承宣司入試。[53b*5*1]

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 Sơ Hồng Đức thập nhị niên thu dĩ tiền, quan viên tuy vị trúng hương thí, diệc hứa nhập hội thí. Chí thị sắc chỉ: Quan viên hữu năng tập khoa cử nghiệp nguyện nhân ứng thí giả, tại kinh tựu Phụng Thiên phủ, tại ngoại tựu sở tại Thừa tuyên ti nhập thí.

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 先經府縣覆覈實，如百姓鄕試例，然後許入會試塲。[53b*8*1]

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 Tiên kinh phủ huyện phúc hạch thực, như bách tính hương thí lệ, nhiên hậu hứa nhập hội thí trường.

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 從翰林院侍書兼崇文舘秀林局司訓梁 …… [53b*9*3]

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 Tòng Hàn Lâm viện thị thư kiêm Sùng Văn quán Tú lâm cục ti huấn Lương …

Dịch Quốc Ngữ

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 [53a] Ngày 22, cấm quan lại nhận chức ở ngoài lấy đàn bà con gái trong bộ hạt của mình.

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 Ngày 26, mở rộng nhà ngục, bổ thêm người giữ ngục để sai phái.

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 Định kiểu mũ vào chầu: Kể từ nay, các quan văn võ vào chầu thì đội mũ sa đen, hai cánh đều nhất luật hơi ngả về phía trước, không được tự ý hoặc làm ngang, hoặc làm chếch.

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 Tháng 6, ngày 11, nhắc rõ lệnh về việc tâu báo việc cấp:

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 Kể từ nay, các việc công, tư chưa kinh qua các nha môn, châu, huyện, phủ, thừa hiến, đài cùng các viện tuy đã báo rồi nhưng chưa điều tra xong thì đều không được tâu báo vượt lên.

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 Ngày 12, có lệnh cấm không được ở phiên trấn này đổi vào sổ ở phiên trấn khác, như các xứ thừa tuyên Thanh Hoa, Nghệ An, Thuận Hóa, An Bang, Thái Nguyên, Tuyên Quang, Lạng Sơn, thì Thanh Hoa không được đổi vào Nghệ An, Lạng Sơn không được ghi [53b] vào Thái Nguyên…

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 Ngày 18, ra lệnh cho các phủ, huyện, xã rằng: Nơi nào có ruộng bỏ hoang ở bờ biển mà người ít ruộng tình nguyện bồi đắp để khai khẩn nộp thuế thì phủ huyện xét thực cấp cho làm.

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 Mùa thu, tháng 7, ngày mồng 1, Giám sát ngự sử đạo Hải Dương Đào Như Lý tâu rằng:

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 Các sĩ nhân đương đi thi mà gặp phải kỳ lên phiên thì phải nộp tiền. Vua y theo.

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 Trước đây, từ mùa thu năm Hồng Đức thứ 12 trở về trước, các quan viên tuy chưa đỗ thi hương cũng cho vào thi hội, đến đây có sắc chỉ rằng: Các quan viên, ai có thể theo nghề khoa cử tình nguyện vào thi, nếu ở kinh thì tới phủ Phụng Thiên, ở ngoài thì tới ty Thừa tuyên sở tại mà thi. Trước hết phải qua sát hạch ở phủ huyện như lệ thi hương của dân thường, sau đó, cho vào trường thi hội. Đó là theo lời tâu của Hàn lâm viện thị thư kiêm Sùng Văn quán Tú lâm cục tư huấn Lương …

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 ^⇡ 1 Có thể in khắc nhầm chữ 人 nhân thay vì 入 nhập.