Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Kỷ Hồng Bàng thị [5a]

Tách câu và Phiên âm

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0 …… 蠻人編竹爲籬禦水，以弩射之，鱗介諸種中箭避走。[5a*1*1]

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 … man nhân biên trúc vi li ngự thủy, dĩ nỗ xạ chi, lân giới chư chủng trúng tiễn tị tẩu.

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 終莫能犯也（俗傳山精、水精是後世讐，每年大水常相攻云）。[5a*2*2]

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 Chung mạc năng phạm dã (tục truyền Sơn Tinh, Thủy Tinh thị hậu thế thù, mỗi niên đại thủy thường tương công vân).

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 傘圓乃我越巔山，其靈應㝡爲顯驗。[5a*2*25]

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 Tản Viên nãi ngã Việt điên sơn, kì linh ứng tối vi hiển nghiệm.

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 媚娘既嫁山精，蜀王憤怒，嘱其子孫必滅文郎而併其國。[5a*3*12]

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 Mị Nương ký giá Sơn Tinh, Thục Vương phẫn nộ, chúc kì tử tôn tất diệt Văn Lang nhi tinh kì quốc.

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 至孫蜀泮有勇畧，乃攻取之。[5a*4*15]

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 Chí tôn Thục Phán hữu dũng lược, nãi công thủ chi.

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 史臣吳士連曰：雄王之世建侯立屏，分國爲十五部。[5a*6*1]

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 Sử thần Ngô Sĩ Liên viết: Hùng Vương chi thế kiến hầu lập bình, phân quốc vi thập ngũ bộ.

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 十五部之外各有長佐。[5a*7*3]

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 Thập ngũ bộ chi ngoại các hữu trưởng tá.

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 而庶子以其次分治焉。[5a*7*12]

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 Nhi thứ tử dĩ kì thứ phân trị yên.

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 其五十子從母歸山，安知不如是耶？蓋母爲君長，諸子各主一方也。[5a*8*3]

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 Kì ngũ thập tử tòng mẫu quy sơn, an tri bất như thị gia? Cái mẫu vi quân trưởng, chư tử các chủ nhất phương dã.

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 以今蠻酋有男父道，…… [5a*9*11]

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 Dĩ kim man tù hữu nam phụ đạo, …

Dịch Quốc Ngữ

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 … [5a]¹ người man đan tre làm rào chắn nước, lấy nỏ bắn xuống, các loài có vẩy và có vỏ trúng tên đều chạy trốn cả. Rốt cuộc Thủy Tinh không thể xâm phạm được núi Tản Viên (tục truyền Sơn Tinh và Thủy Tinh từ đấy về sau đời đời thù oán, mỗi năm mùa nước to thường vẫn đánh nhau).

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 Núi Tản Viên là dãy núi cao của nước Việt ta, sự linh thiêng rất ứng nghiệm. Mị Nương đã lấy Sơn Tinh, Thục Vương tức giận, dặn lại con cháu phải diệt Văn Lang mà chiếm lấy nước. Đến đời cháu là Thục Phán có dũng lược, bèn đánh lấy nước.

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 Sử thần Ngô Sĩ Liên nói: Thời Hùng Vương đặt chư hầu để làm phên giậu, chia nước làm 15 bộ. Ở 15 bộ ấy đều có trưởng và tá. Vua theo thứ bậc cắt đặt các con thứ để cai trị. Nói 50 con theo mẹ về núi, làm sao biết không phải là như thế? Vì mẹ làm quân trưởng, các con đều làm chúa một phương. Cứ xem như tù trưởng người man ngày nay xưng là nam phụ đạo, …

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 ^⇡ 1 Nguyên bản mất tờ in 5a-b, được thay thế bằng tờ chép tay.