Đại Việt Sử Ký Toàn Thư (Hán – Nôm)

Kỷ nhà Ngô [23a23b]

Bản chụp nguyên văn chữ Hán

¶ 1 Leave a comment on paragraph 1 0

Tách câu và Phiên âm

¶ 2 Leave a comment on paragraph 2 0 是歲，,漢亡。[23a*1*1]

¶ 3 Leave a comment on paragraph 3 0 Thị tuế, Hán vong.

¶ 4 Leave a comment on paragraph 4 0 黎文休曰：逐軍之子而自位，公罪也；養君之子為已子而食邑，私恩也。[23a*2*1]

¶ 5 Leave a comment on paragraph 5 0 Lê Văn Hưu viết: Trục quân chi tử nhi tự vị, công tội dã; dưỡng quân chi tử vi dĩ tử nhi thực ấp, tư ân dã.

¶ 6 Leave a comment on paragraph 6 0 逐昌岌而自位，篡逆之臣，於義固不容誅矣。[23a*3*10]

¶ 7 Leave a comment on paragraph 7 0 Trục Xương Ngập nhi tự vị, thoán nghịch chi thần, ư nghĩa cố bất dung tru hĩ.

¶ 8 Leave a comment on paragraph 8 0 後吳王不正其罪，乃以口體私恩，不忍加刑又賜之食邑，𡸈不大謬乎後？[23a*4*9]

¶ 9 Leave a comment on paragraph 9 0 Hậu Ngô Vương bất chính kì tội, nãi dĩ khẩu thể tư ân, bất nhẫn gia hình hựu tứ chi thực ấp, khởi bất đại mậu hồ?

¶ 10 Leave a comment on paragraph 10 0 後吳王 [23a*5*1]

¶ 11 Leave a comment on paragraph 11 0 HẬU NGÔ VƯƠNG

¶ 12 Leave a comment on paragraph 12 0 在位十五年。[23a*6*4]

¶ 13 Leave a comment on paragraph 13 0 Tại vị thập ngũ niên.

¶ 14 Leave a comment on paragraph 14 0 附：天策王 [23a*6*9]

¶ 15 Leave a comment on paragraph 15 0 Phụ: THIÊN SÁCH VƯƠNG

¶ 16 Leave a comment on paragraph 16 0 （王克正皇綱，光復舊物，惜其動干戈於󰘊域之内，反為所斃也）。[23a*7*1]

¶ 17 Leave a comment on paragraph 17 0 (Vương khắc chính hoàng cương, quang phục cựu vật, tích kì động can qua ư bang vực chi nội, phản vi sở tệ dã).

¶ 18 Leave a comment on paragraph 18 0 王諱昌文，前吳王次子也。[23a*8*1]

¶ 19 Leave a comment on paragraph 19 0 Vương húy Xương Văn, Tiền Ngô vương thứ tử dã.

¶ 20 Leave a comment on paragraph 20 0 辛亥，元年（周太祖郭威，廣順元年）。[23a*9*1]

¶ 21 Leave a comment on paragraph 21 0 Tân Hợi, nguyên niên (Chu Thái Tổ Quách Uy, Quảng Thuận Nguyên niên).

¶ 22 Leave a comment on paragraph 22 0 王既黜三哥，即王位，稱南 [23a*9*14] 晉。遣使往迎其兄昌岌㱕京師，同理國事。[23b*1*1]

¶ 23 Leave a comment on paragraph 23 0 Vương ký truất Tam Kha, tức vương vị, xưng Nam Tấn. Khiển sứ vãng nghênh kì huynh Xương Ngập qui Kinh sư, đồng lí quốc sự.

¶ 24 Leave a comment on paragraph 24 0 昌岌稱天策王。[23b*1*17]

¶ 25 Leave a comment on paragraph 25 0 Xương Ngập xưng Thiên Sách vương.

¶ 26 Leave a comment on paragraph 26 0 史臣吳士連曰：南晉迎昌岌歸，與之共政，可謂克恭厥兄，欲同其富貴矣。[23b*3*1]

¶ 27 Leave a comment on paragraph 27 0 Sử thần Ngô Sĩ Liên viết: Nam Tấn nghênh Xương Ngập quy, dữ chi cộng chính, khả vị khắc cung quyết huynh, dục đồng kì phú quý hĩ.

¶ 28 Leave a comment on paragraph 28 0 昌岌䏻以無功讓之，俱俱其禄，德𡸈不光大哉？乃拘於嫡長之分，稱王視政，又擅作威福，至使南晉王不得預政，甚失友于之義，志趣甚卑陋矣。[23b*4*11]

¶ 29 Leave a comment on paragraph 29 0 Xương Ngập năng dĩ vô công nhượng chi, câu hưởng kì lộc, đức khởi bất quang đại tai? Nãi câu ư đích trưởng chi phận, xưng vương thị chính, hựu thiện tác uy phúc, chí sử Nam Tấn vương bất đắc dự chính, thậm thất hữu vu chi nghĩa, chí thú thậm ti lậu hĩ.

¶ 30 Leave a comment on paragraph 30 0 時，華閭洞人丁部領，以山谿險固，不修臣職。[23b*8*1]

¶ 31 Leave a comment on paragraph 31 0 Thời, Hoa Lư động nhân Đinh Bộ Lĩnh dĩ sơn khê hiểm cố, bất tu thần chức.

¶ 32 Leave a comment on paragraph 32 0 二王欲興師討之，部領惧，遣其子璉入質，以止其兵。[23b*8*18]

¶ 33 Leave a comment on paragraph 33 0 Nhị vương dục hưng sư thảo chi, Bộ Lĩnh cụ, khiển kì tử Liễn nhập chất, dĩ chỉ kì binh.

Dịch Quốc Ngữ

¶ 34 Leave a comment on paragraph 34 0 … [23a] Năm ấy nhà Hán mất.

¶ 35 Leave a comment on paragraph 35 0 Lê Văn Hưu nói: Đuổi con vua mà tự lên làm vua, là tội công; nuôi con vua làm con mình mà cho thực ấp, là ơn riêng. Đuổi Xương Ngập mà tự lên làm vua, là bề tôi phản nghịch, đối với nghĩa thì hẳn là không dung được tội phải chết. Hậu Ngô vương không trị tội, lại vì ơn riêng nuôi dưỡng mà không nỡ gia hình, lại ban cho thực ấp, há chẳng lầm to hay sao?

¶ 36 Leave a comment on paragraph 36 0 HẬU NGÔ VƯƠNG

¶ 37 Leave a comment on paragraph 37 0 (Phụ: THIÊN SÁCH VƯƠNG)

¶ 38 Leave a comment on paragraph 38 0 Ở ngôi 15 năm [951-965].

¶ 39 Leave a comment on paragraph 39 0 (Vua nối được kỷ cương hoàng gia, khôi phục cơ nghiệp cũ. Tiếc rằng gây việc can qua ở trong nước đến nỗi bị chết).

¶ 40 Leave a comment on paragraph 40 0 Vua tên huý là Xương Văn, con thứ của Tiền Ngô vương.

¶ 41 Leave a comment on paragraph 41 0 Tân Hợi, năm thứ 1 [951], (Chu Thái Tổ Quách Uy, Quảng Thuận năm thứ 1).

¶ 42 Leave a comment on paragraph 42 0 Vua đã truất bỏ Tam Kha, lên ngôi vua, xưng là Nam [23b] Tấn [vương], sai sứ đi đón anh là Xương Ngập về Kinh sư, cùng trông coi việc nước. Xương Ngập xưng là Thiên Sách vương.

¶ 43 Leave a comment on paragraph 43 0 Sử thần Ngô Sĩ Liên nói: Nam Tấn đón Xương Ngập về để cùng trông coi chính sự, có thể gọi là người biết kính anh, muốn cho cùng hưởng phú quý. Xương Ngập nên lấy sự mình không có công lao mà nhường ngôi cho em, để cùng hưởng lập, thì đức ấy há chẳng rạng rỡ lớn lao ư? Lại câu nệ về phận đích trưởng, cũng xưng vương, trông coi chính sự, lại chuyên quyền làm oai làm phúc, đến nỗi Nam Tấn vương không được dự chính sự nữa, thật là mất đạo nghĩa anh em, chí thú rất là ti tiện.

¶ 44 Leave a comment on paragraph 44 0 Bấy giờ người động Hoa Lư là Đinh Bộ Lĩnh cậy núi khe hiểm cố, không chịu giữ chức phận làm tôi. Hai vương muốn cất quân đi đánh; Bộ Lĩnh sợ, sai con là Liễn vào triều làm con tin để ngăn chặn việc xuất quân.